Brief aan de Gemeenteraad, het ED, het CKE en de Raad van Toezicht CKE

Ik stuur deze brief ook aan de Raad van Toezicht CKE, naar het ED als ingezonden brief en naar alle fracties in de Gemeenteraad en uiteraard intern in het CKE. Ik ben voor openheid in deze zaak, die de hele stad aangaat, aangezien het gaat om miljoenen subsidie voor het CKE en bovenal om een instelling die duizenden mensen enorm aan het hart gaat.

Als parttime docent (1 dag per week) ben ik geschokt over wat er allemaal gebeurd met mijn CKE, waar ik 20 jaar met veel liefde werk. Ik heb de afgelopen weken uren en uren (die ik in de drukste fase van mijn leven helemaal niet heb) besteed aan het begrijpen van wat hier nou gebeurd. Door te praten met MT, OR, Ruud Janssen, docenten, zo goed als alle fracties van de gemeenteraad, te lezen in rapporten en mails, de RvT aan te horen en te bevragen.

Ik wil me hier graag als eenvoudige docent over uitspreken. Omdat ik bezorgd en boos ben over wat hier gebeurd. In ons CKE. In onze stad.

Als de Raad van Toezicht ineens de zeer gewaardeerde directeur naar huis stuurt gebeuren er gekke dingen. Het personeel is geschokt, kan het niet begrijpen, zit met duizend vragen, vol woede en wantrouwen. De Raad van Toezicht wordt vanaf die beslissing interim-bestuurder en komt ineens op de vloer, neemt de directiesecretaresse en de officiële informatiekanalen over. De secretaresse loopt met rood gezwollen ogen.

De MT en OR komen in een spagaat. Zijn hartstikke kwaad en willen dit niet, maar moeten ten dele meewerken en kunnen niet alles meer zeggen. Er komt angst. Ben je je baan kwijt als je je mond open doet? De dagelijkse gang van zaken moet doorgaan, we willen graag fijne lessen blijven geven, cursisten hebben ook 1000 vragen en we staan met onze mond vol tanden. Er is een verbouwing en een verhuizing op handen, die moeten doorgaan.

Het kort geding van de OR tegen de RvT wordt verloren op een procedurepunt, gaat niet in op de inhoud. Het personeel zegt per mail en in gezamenlijke verklaringen het vertrouwen op in de RvT. Wij willen onze directeur terug.

De RvT komt ‘onze harten winnen’ in een sessie in het CKE. Er is een verklaring van de RvT. Er zijn 1000 vragen, felle, boze vragen. Rustige, onderzoekende vragen. Er is de schriftelijke verklaring van de directeur, die de RvT vraagt tijdens een schorsing aan MT en OR volledig open te zijn over de redenen van ontslag. MT en OR kunnen vervolgens aan het personeel laten weten of ze vinden dat die ontslagredenen terecht zijn of niet.

De RvT weigert die mogelijkheid. Zelf komen ze met steeds andere redenen van ontslag, ook in het Eindhovens Dagblad: weer nieuwe redenen. Het MT dat bij alle gevoerde gesprekken is geweest kan er een aantal direct weerleggen. De directeur later ook. Er komen geen bevredigende antwoorden.

Alleen veel meer vragen:

  • Waarom precies moest Ruud Janssen ontslagen worden?
  • Waarom wilde de RvT dat het CKE zou meebewegen met het voorstel van Thomas van Dalen: 2 miljoen naar de plusregeling, weliswaar langzaam en met regie, maar toch het uit handen geven van 2 miljoen subsidie? Zie brief aan de commissies gemeenteraad 16/11. Voordat de gemeenteraad z’n eerste debat heeft kunnen voeren geeft de RvT de 2 miljoen al weg. Ook de kunsteducatie verdwijnt uit de CKE basis. Waarom?
  • Wat vind de RvT van het Rapport Noordeling? En de manier waarop dat tot stand is gekomen? MT, OR, directie (en de meerderheid van de Gemeenteraad) vinden het inhoudelijk mager en gekleurd als dat ze de manier waarop het in haast, eenzijdig, gekleurd (met een onderliggende politieke opdracht?) tot stand gekomen is (zonder het CKE zelf) mee te nemen in het onderzoek een twijfelachtig stuk. Wat vond de RvT van Noordeling? Hebben ze dat kenbaar gemaakt?
  • Waarom moest Ruud Janssen een week voordat de Commissievergadering überhaupt gehouden werd op non-actief gesteld worden, terwijl hij in eendracht met het hele CKE: medewerkers en 1000en den cursisten aan het strijden was om met een sterk eigen verhaal tegen de aangekondigde bezuiniging te vechten?
  • Wat hebben jullie intussen gedaan om te proberen die 2 miljoen van tafel te krijgen, anders dan ze juist aanbieden met daarbij het verzoek die bezuiniging goed te regisseren?
  • In de het ED wordt beweerd dat het CKE wel anders verder gaat in de toekomst. Van Nunen: “Verschil zal dan wel zijn dat de meeste docenten waarschijnlijk niet meer in dienst zijn van het CKE zelf”.
  • In de bijeenkomst op 25/11 wordt gesteld dat dat verkeerd geciteerd zou zijn. Toch zie ik nergens een officiële rectificatie. Wel wordt 26/11 aan de medewerkers geschreven dat: ‘Wij hebben gisteren ook uitgelegd dat in de krant en door anderen van alles aan de RvT wordt toegeschreven. Dat wij 2 miljoen bezuiniging willen, een enorme reorganisatie, of dat alle docenten maar zzp-er moeten worden. Dat alles willen wij niet.’ Vraag is natuurlijk wat het verschil is tussen ‘de meeste docenten niet meer in dienst en niet alle docenten ZZPers’, daar zijn zit heel wat marge: naar welk model willen jullie qua verhouding mensen in loondienst-zzpers? Gaan er ontslagen vallen? Hoeveel? In welke functies?
  • De RvT wil geen ‘enorme reorganisatie’. Wel een kleine? Hoe dan? Wat dan? Wat wel en wat niet? Wat willen jullie? In hoeverre wijkt dat af van de koers die is gemaakt onder Ruud Janssen? Ik noem een aantal punten noemen door RvT die al lang onderdeel uitmaken van de koers en ook andere scenario’s die bekeken worden voor als zaken anders gaan verlopen.
  • De RvT wil dat CKE een nieuw plan gaan maken en daarvoor 9 maanden de tijd gaat krijgen van de wethouder. Waarom een nieuw plan? Wat moet er anders? Wat is er mis met de koers die in jaren is gerijpt in een goeie verstandhouding en samenwerking tussen MT, OR, docenten en politiek. De meerderheid van de Gemeenteraad staat achter het CKE, waarom moet die uitgekristalliseerde koers in de prullenbak? Wat is de doelstelling achter het nieuwe plan? Kan die überhaupt geformuleerd worden als de Wethouder nog bezig is het voorstel over de cultuurbrief te herformuleren? De politieke kaders zijn dus nog niet eens meegegeven. Hoe kun je verwachten dat een nieuw plan beter wordt dan de oude koers? Het nieuwe plan moet nu gemaakt worden in een organisatie waarin mensen bang zijn, elkaar niet vertrouwen, de RvT niet vertrouwen, te maken krijgen met een interim-bestuurder: is dat een integere bestuurder met kennis van zaken of een stroman van de RvT of van de Cultuurraad/Thomas van Dalen/de wethouder? De vragen zingen rond in het CKE. In de koers die er lag zaten de doelstellingen meer samen werken met de markt, meer aan de markt over laten, meer naar buiten gericht zijn etc al lang verwerkt. What’s new? En als het nieuw is: waarom moest daarvoor dan een directeur die door medewerkers MT OR en politiek zeer gewaardeerd is ontslagen worden? Wil de RvT hier koste wat kost een eigen visie doordrukken? Mogen ze dat? Staat dat in hun taakomschrijving? Of mogen ze alleen toezicht houden op de zeer grote (financiële) lijnen?
  • Misschien is de vraag die de conciërge gisteren stelde nog wel de beste: Wat wilde de RvT hiermee bereiken?

.
Intussen wordt Ruud Janssen door de RvT in pers en communicatie binnen het CKE stelselmatig geframed als star en tegenwerkend. Zo heb ik hem persoonlijk nooit ervaren, in geen enkele ontmoeting, niet in gezamenlijke CKE bijeenkomsten en niet als het mijn eigen vragen betrof . Niet in zijn openheid over de bezuinigingen in de volgende ronde en niet nu: hij is reëel en probeert gezond te laveren tussen meebewegen waar mogelijk en de eigen koers verdedigend waar nodig en mijns inziens terecht.

Dat verwacht ik van mijn bestuurder. Alle gemeenteraadsleden die ik de afgelopen weken gesproken heb lieten zich heel positief uit over Janssen, als iemand die zich samenwerkend en reëel opstelt. Een mens MAG zich verzetten als zijn organisatie eerst 20% moet inleveren en een paar jaar later nog eens de helft, dus van 5 naar 2 miljoen moet. Ik zou het hem hebben verweten als hij daarin meebewogen was zoals de RvT dat deed en wilde.

Ik ben maar een eenvoudige docent in het CKE, een parttimer voor maar 1 dag per week. Maar het CKE gaat me enorm aan mijn hart. Omdat ik de meerwaarde al 20 jaar ken. Het CKE verbindt mensen: uit alle disciplines, van alle leeftijden. Het CKE biedt kwaliteit en ontwikkelt die, leidt niet alleen cursisten op, maar ook docenten.

Het CKE is een creatief hart in de stad om trots op te zijn, voor de gewone mens die aan amateurkunst doet, voor grote talenten om hun passie te ontdekken en te ontwikkelen voor doorstroming naar een kunstopleiding en een professionele carrière, voor expats omdat het de stad aantrekkelijk maakt, voor iedereen die van kunst houdt: omdat je daar op basis van een gedeelde passie elkaar en jezelf ontmoet en je samen ontwikkelt.

Het CKE heeft vele nieuwe prachtige poten gekregen in de loop der jaren: cultuureducatie op scholen, projecten in de wijken en nog een aantal zie de CKE-koers. Maar de basis is de kunsteducatie: de cursussen, dat is voor de Eindhovenaren het CKE. Dat hart moet je behouden, zoals de Efteling, ondanks geweldige achtbanen, nooit zijn Sprookjesbos weg moet doen.

Ik denk dat de RvT in een tunnelvisie is beland. Dat ze zeer ver af staan van het CKE. Daarnaast hebben 2 RvT leden andere belangen (in Lumens en Natlab), dus mogelijk voordeel bij een bezuiniging op het CKE, willen ze hoe dan ook hun relatie goed houden met de nieuwe Cultuurraad, en daar is blijkbaar geen ondergrens aan.

De RvT doet aan selffulfilling prophesy: vanwege inmiddels achterhaalde, want juist heel schadelijk gebleken ‘landelijke tendensen’ van privatisering, willen ze anticiperen op een mogelijk komende bezuinigingsronde, voorgelegd door kwartiermaker van de nog in te richten Cultuurraad Thomas van Dalen aan de Eindhovense Gemeenteraad. Ze passen hun koers aan en geven de zaak uit handen voor er om gevraagd wordt door de gemeenteraad, die dat het voorstel vervolgens met een overtuigende meerderheid van tafel veegt.

De RvT staat alleen. De RvT heeft zich vergist in de visie van de Gemeenteraad. Ze hebben zich vergist in de gevoelens van de medewerkers CKE. Hun harten winnen lukt ze niet. Het vertrouwen is wederom opgezegd. De relatie is duurzaam ontwricht.

Bij aanvang van de meeting vroeg ik de RvT: Kunnen wij, docenten, MT en OR hier nu, maar ook publiekelijk vrijuit spreken, onze mening geven. Ik hoor namelijk veel angst bij medewerkers en begrijp dat MT en OR ook moeten laveren. Het antwoord op mijn vraag was ‘Ja natuurlijk. Zolang het het CKE niet schaadt.’

Ik vind dat de keuzes die de RvT de afgelopen weken gemaakt hebben zeer schadelijk voor het CKE. Ze hebben onze positieve protesten tegen de voorgestelde bezuinigingen in de cruciale laatste week stuurloos gemaakt door Ruud Janssen op non-actief te stellen. Ze hebben naast woede ook angst en wantrouwen het CKE binnen gebracht.

Laat dit proces nog doorgaan en je krijgt een totaal verdeeld CKE: zij die kiezen voor de ‘de koning is dood, lang leven de koning’-versie, omdat ze door willen met hun leven, geen tijd en zin hebben in deze complexe politieke materie te duiken en liever door willen met hun vak en zij die blijven voelen dat wat er nu gebeurd is absoluut niet door de beugel kan en dat er dus zolang deze Raad van Toezicht aanblijft ondemocratische en niet transparante processen plaatsvinden in een onmogelijke verhouding. Met mogelijke effecten buiten het CKE, op hoger niveau in politiek en beleid Cultuurraad.

Daarnaast gaan de rechtszaken die komen kapitalen kosten als ook de afkoop van Ruud Janssen. Weggegooid geld. De cao’s van de medewerkers zijn zit seizoen aangepast: we moeten meer werken voor hetzelfde geld, met groter risico op deeltijdontslag omdat die uren mogelijk niet gevuld kunnen worden. Waarbij door vorige bezuinigingen verhoogde cursusprijzen dat juist bemoeilijken. Niet om aan te zien dat dat geld niet geïnvesteerd kan worden in een beter CKE, toegankelijk voor iedereen.

Deze stappen van de RvT brengen schade aan de transparantie en democratie. Ik betwijfel of het wel democratisch is dat er nu een nieuw plan ontwikkeld moet worden: ‘Wij hebben de raadscommissie en wethouder verzocht dat CKE de nieuwe voorstellen maakt. En daar 9 maanden de tijd voor krijgt. Onze grootste prioriteit is dat de wethouder instemt dat CKE de nieuwe plannen maakt. Dit is geen gelopen race.’ (uit brief RvT aan medewerkers van 26/11)

Ik begreep dat de wethouder inhoudelijk haar zeggenschap juist heeft overgedragen aan Thomas van Dalen/de Cultuurraad. Toch heeft de RvT het bij ons over stille diplomatie naar de wethouder. Waarom stil? Wie trekt aan welke touwtjes? Is dat transparant? Wie geeft de kaders aan wie? Op welk moment. Waarom en wanneer zou daar dan een nieuw te ontwikkelen plan in passen? Heeft de gemeenteraad voldoende zicht op de processen over en binnen het CKE?

Ik begrijp als eenvoudige theatermaker in Eindhoven niet meer wat hier allemaal gebeurd en daardoor krijg ik door deze hele CKE-affaire: de hele schimmige wisselwerking wethouder-Thomas van Dalen- Rapport Noordeling-RvT, nu al een vreemde bijsmaak bij de nog in te richten Cultuurraad. Dat kan toch niet de bedoeling zijn?

Als ik dan een van de leden van de RVT hoor zeggen: ”Ik kan niet uitleggen waarom het CKE subsidie zou moeten krijgen voor kunsteducatie”, dan val ik echt van mijn stoel. Dan weet je niets van het CKE. Dan hoor je niet in de Raad van Toezicht van het CKE. Dan schaadt je het CKE.

Wij, medewerkers CKE hebben het vertrouwen opgezegd in de R.v.T. De R.vT. weigert op te stappen. We zitten in een patstelling.

Ik denk dat de RvT zich vergist. Hier is sprake van een duurzaam ontwrichte verhouding. Ik zie en hoor en lees hoe de RVT zich in bochten moet wringen om zich uit te leggen binnen en buiten het CKE. Ik hoor hoe hun argumenten wringen met feiten en data. Een diepgaand onderzoek zou dat helder kunnen maken, maar moet je die lange weg in willen gaan?

Waarschijnlijk hebben de leden van de RVT hun taak gedaan vanuit een positieve intentie, met goede bedoelingen. Maar ze hebben inschattingsfouten gemaakt en ze staan alleen. Het lijkt me daarom nu verstandig dat ze de eer aan zichzelf houden en zich terugtrekken, op zo kort mogelijke termijn.

Dan kan Ruud Janssen nog terug, (de ontslagprocedure loopt nog) inclusief zijn prima en intern en extern breed gedragen koers. Dan worden megakosten bespaard, kan het CKE zijn wonden likken, de wethouder en de gemeenteraad hun huiswerk doen, de Cultuurraad worden ingericht en warm draaien, de gevraagde onderzoeken naar het culturele ecosysteem van Eindhoven (en wat mij betreft graag ook naar de situatie in die steden in Nederland waar wel is gesaneerd) gedegen gedaan worden.

Kan wellicht de Gemeenteraad kijken of de Cultural Governance code kan worden ingevoerd om te voorkomen dat er in door de Gemeente gesubsidieerde instellingen meer crisissen komen waarin toezichthouders dubbele petten op hebben. Dan kan de raad misschien ook eens reëel kijken naar de vraag of de plusregeling wel budgetneutraal kan worden gevuld.

Misschien is er bij de BIS-instellingen wel nagenoeg niets meer te halen. Het Eindhovens budget voor cultuur ligt begrijp ik op hetzelfde niveau als in 1998. Misschien niet helemaal reëel voor een internationale stad als Eindhoven, met dure ambities. Het budget schijnt ook flink lager te zijn dan in vergelijkbare steden. Landelijk gezien ontvangen we een paar euro per inwoner voor cultuur, tegenover een euro of 50 voor iedere Amsterdammer. Misschien is daar meer te halen? Maak er werk van.

Een CKE kapot bezuinigen om je op zich terechte en mooie plusregeling-ambities te willen realiseren, over de ruggen van docenten die je gaat ontslaan en als ZZPer in schijn-constructies tegen asociale bedragen laat werken, wetend dat ze dat dan dus onverzekerd moeten doen is de oplossing die je als stad NIET moet willen. “Ja maar het is tendens in Nederland”: dan loop je een ronde achter. Ga die schade maar eens zorgvuldig inventariseren voordat je dat nog roept.

En dan vergeet je dat wij Eindhoven zijn: intelligent, creatief en sociaal. En dat we hier eigen besluiten nemen, los van wat voor tijdsgeest of tendens.

Soms is erkennen dat processen misgelopen zijn en dat je niet meer de juiste persoon op je functie bent de meest wijze beslissing. Ook al doet dat pijn. Zo gaat dat soms. Dat is menselijk.

Gemeenteraad ik vraag jullie met klem deze zaak, die gaat over miljoenen, over mensen, over transparantie en democratie, en over vertrouwen in politiek en in de nieuwe Cultuurraad belangrijk te maken. Het is geen interne CKE aangelegenheid. Het is een publieke zaak en vraagt om stellingname en waar mogelijk stappen.

Dank voor jullie aandacht en hopelijk politieke scherpte!

Vriendelijke groet,
Anemoon Langenhoff

Leave a Comment

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.