Voor een democratisch en sociaal Europa

Europa is ‘best wel’ veel belangrijker dan we vaak denken en speelt vaak een hele andere rol dan het op het eerste gezicht lijkt. De EU doet ook een heleboel zaken die haaks staan op wat de bevolking hoopt en verwacht van Europa. Het Europees Parlement heeft vrijwel niets te zeggen en ook de nationale parlementen worden steeds vaker buiten spel gezet. De Europese burgers worden voor voldongen feiten geplaatst en zien de afbraak van hun sociale verworvenheden.

Daar zorgt de rechtse neo liberale politiek voor die vooral gericht is op te behalen voordelen voor de eigen achterban van vermogenden en bedrijven. Sneuvelende morele en sociale waarden en verworvenheden worden op de koop toe genomen of zijn te verwaarlozen. Een associatieverdrag met een corrupt en door misdadigers bestuurd land, met een te verwaarlozen democratische en sociale traditie zet de ontwikkelingen in de EU op democratisch en sociaal vlak nog verder onder druk.

Brede Beweging LinksOm is dan ook voor een ander, een socialer en democratischer Europa en tegen het associatieverdrag met Oekraïne.

Na het einde van WO II en de nederlaag van het fascisme, waaide er een wind van hoop door Europa. Naast economische Europese integratie zou er ook gebouwd worden aan een sociaal, veilig en stabiel Europa. Het streven naar Europese integratie bevatte tevens de hoop dat lidstaten elkaar zouden stimuleren om uit te stijgen boven eigenbelang. De echo van de goede bedoelingen is terug te vinden in de preambules en declaraties van vele Europese beleidsdocumenten. Ook zouden de lidstaten een politieke cultuur creëren die een terugval in ‘slechte gewoonten’ moest voorkomen.

De recente toename van anti-semitisme, rechts-populisme en racisme, soms tot in regeringskringen (Polen, Hongarije), laten zien dat dit niet gelukt is. Door neo-liberaal beleid en politieke en economische afbraak van sociale verworvenheden is de sociale en democratische agenda voor Europa, gesneuveld.

Mensen hebben terecht angst voor de sociale neergang die miljoenen Europeanen veroordeelt tot werkloosheid en armoe. De kritiek evenwel richt zich niet op de veroorzakers van de ellende. In combinatie met bestaande vooroordelen, richten mensen hun verzet tegen specifieke minderheden en vinden rechts-populistische en extreem rechtse oplossingen steeds meer gehoor. In de meeste lidstaten is de sociale kloof tussen klassen, generaties, werkenden en werklozen en tussen de hoog- en laagopgeleiden verdiept. Ook de spanningen tussen etnische groepen, meerderheden en minderheden en tussen allochtonen en autochtonen zijn toegenomen.

Velen zijn het erover eens dat er nog veel verbeterd moet worden aan de EU democratie. Maar door neo liberaal beleid zien we de laatste jaren een verdergaande on-democratisering van de EU. Als democratie betekent ‘het uitoefenen van de macht door het volk’ dan is het duidelijk dat dit absoluut niet van toepassing is op de EU en haar instellingen. Natuurlijk bij democratie is, zeker als het om een wat grotere verband gaat, altijd van een zekere mate van delegatie van die macht sprake. Maar niet de vraag óf er macht wordt gedelegeerd of niet, maar de vraag hóe die macht gedelegeerd wordt en hoe de controle daarop is geregeld, is bepalend voor het democratische karakter. En dat zit grandioos fout bij deze EU.

De Europese burgers betalen de prijs van een economische politiek die uitgaat van een rigide beperking van de staatsuitgaven en het in de hand houden van het begrotingstekort. Maar de Europese bevolking heeft nooit de kans gehad om zich over de uitgangspunten van dit beleid uit te spreken. En als in verkiezingen de partijen die een dergelijk bezuinigingsbeleid voeren door de kiezers worden afgestraft, worden ze vervangen door anderen die een zelfde beleid voeren. Of zoals in Griekenland, waar een door de eigen bevolking gekozen regering, zo onder druk wordt gezet, dat zij alsnog het EU bezuinigingsplan door moeten voeren ten koste van het eigen volk.

Daarmee spelen de Europese Unie en haar instellingen een belangrijke rol in de on-democratisering van de EU. Bij dit referendum is sprake van directe democratie en kunnen kiezers zich voor of tegen het associatieverdrag met Oekraïne uitspreken. Wat BBL betreft wordt dit een NEE!


Het associatieverdrag met Oekraïne, brengt niet veel goeds voor de werkenden daar en in de EU. Het gaat uit en bevoordeelt de bedrijven en hun directeuren, commissarissen en besturen. Het verdrag biedt alle mogelijkheden voor oneerlijke concurrentie. Een voorbeeld is milieu en dierenwelzijn. In het verdrag staat dat er een streven is naar consensus, dat is alles. En hoe pakt dat dan uit? In ons land moeten kippenboeren terecht voldoen aan talrijke regels voor milieu en dierenwelzijn. Die regels bepalen mede de kiloprijs. Kippenboeren in Oost-Europa hoeven aan minder regels te voldoen waardoor hun kippenvlees goedkoper op de EU markt komt. Tot 2013 kwam er geen Oekraïense kip op onze markt. In 2014 (ingangsjaar van het verdrag) steeg naar 1800 ton tot vorig 5000 ton. De gewone man wordt er in Oekraïne niet rijker van. De markt daar wordt gedomineerd door een paar corrupte miljardairs die door de gunstige belastingwetgeving daar ook nog eens vrijwel geen grivna (Oekraïense munt) belasting betalen.

Het associatieverdrag met Oekraïne is erop gericht om de handelsrelaties tussen de EU en Oekraïne te verdiepen en aan te moedigen, en de oostelijke grens van de EU stabieler te maken. Daarnaast moet er samenwerking op het juridische vlak naar een hoger niveau gehesen worden om democratie, algemene veiligheid zowel ian Europa als in Oekraïne te versterken. Het economische beleid en de regelgeving van Oekraïne en de EU worden op elkaar afgestemd.

In de associatieovereenkomst zijn onder andere de volgende afspraken opgenomen:
Het verminderen of opheffen van import- en exporttarieven;
Samenwerking op vlak van het buitenlandse beleid en veiligheidsbeleid;
Duurzame ontwikkeling en stimulering van multilaterale relaties;
Het bestrijden van corruptie en georganiseerde criminaliteit;
Versterking van democratie en mensenrechten in Oekraïne, o.a. van LHBT gemeenschappen;
Goed bestuur en rechtsorde;
Het tegengaan van de verspreiding van massavernietigingswapens.